Srbija u WW1

Dostojanstven odgovor srpske vlade na julski ultimatum

Dva dana je imala srpska kraljevska vlada da odgovori na teški julski ultimatum Austro-Ugarske 1915. godine. Odgovor je predao lično predsednik vlade, Nikola Pašić. Samo što se vratio u ured, stiglo je i pismo barona Gizla o prekidanju diplomatskih odnosa između dve države. Odgovor srpske kraljevske vlade na austro-ugarski ultimatumnapisali su Stojan Protić i predsednik vlade Nikola Pašić, koji ga …

Opširnije »

Počast braniocima Beograda od prekaljenog feldmaršala

„Vi ne polazite ni na italijanski, ni na ruski, ni na francuski front. Vi polazite u borbu protiv novog neprijatelja, opasnog, žilavog, hrabrog i oštrog. Vi polazite na srpski front i Srbiju, a Srbi su narod koji voli slobodu i koji se bori i žrtvuje do poslednjeg. Pazite da vam ovaj mali neprijatelj ne pomrači slavu i ne kompromituje dosadašnje …

Opširnije »

Natalijina ramonda, simbol Dana primirja u Velikom ratu

Osobine kao što su izdržljivost, hrabost i sposobnost da u teškim vremenima i uslovima kada već izgleda da je mrtva, srpska država ustane, prepoznate su u čudesnom cvetu-Natalijinoj ramondi. Ova biljka sa veoma retkim moćima, neobičnim staništima na kojima raste i imenom koje je dobila po kraljici Nataliji Obrenović, postala je glavni motiv za amblem Dana primirja u Prvom svetskom …

Opširnije »

Cerska bitka, prva saveznička pobeda u Velikom ratu

  Nepovoljan strateški položaj, iscrpljenost balkanskim ratovima kao i znatno manja količina municije, nisu sprečili srpsku vojsku da izvojeva prvu i jednu od najslavnijih pobeda u Prvom svetskom ratu, pobedu na Ceru. Ljubav prema otadžbini, složnost i hrabrost srpskih vojnika, kao i genijalni strateški plan generala Stepe Stepanovića, doprineli su da Kraljevina Srbija pređe iz strategijske odbrane u kontraofanzivu, i …

Opširnije »

1300 kaplara: Prvi po stvaranju u miru, prvi po hrabrosti u ratu

Srbija se u Prvom svetskom ratu suprotstavila brojnijoj, bolje opremljenoj i bolje naoružanoj austrougarskoj vojsci. Austrougarska je na početku rata imala oko 378.000 profesionalnih vojnika, dok je Srbija tokom čitavog trajanja rata uspela da mobiliše ukupno oko 250.000 ljudi. U Srbiji se mobilisalo sve muško što je bilo sposobno za rat. Seljani zemljoradnici, obrazovani ljudi, zanatlije, trgovci… Mobilizacija je bila …

Opširnije »

Kako je „Njujork Tajms“ izveštavao o okupiranom Beogradu 1915.

  Početkom Prvog svetskog rata, oči svetske, a pogotovo američke javnosti bile su uprte u Evropu, a naročito balkanski front. Zato je „Njujork Tajms“ poslao svog glavnog dopisnika iz Berlina, Sajrila Brauna, da napiše reportaže iz palih prestonica među kojima je bio i Beograd, “najtužniji grad” prema rečima Brauna. Balkanski front je bio žarište događaja i linija kojom je austrougarska …

Opširnije »

Svet o junaštvu Srba u Prvom svetskom ratu

Nijedna druga zemlja učesnica Velikog rata nije tako skupo platila svoju slobodu kao Srbija. Ostala je istina okađena tamjanom, zalivena kapima krvi i suza, očišćena verom u ispravnost žrtve za pravi cilj pred sobom. Istina o narodu za koji je tokom istorije pogibija najčešće bila pitanje života, a smrt – odraz vere u život. Ove godine navršava se 100 godina …

Opširnije »

Doktor koji je izlečio srpsku ekonomiju

Iako doktor po profesiji, ekonomija mu je uvek bila u srcu. Dr Lazar Paču je godinama uspešno lečio srpsku ekonomiju, a kao ministar finansija 1914.godine prima najteži austrougarski ultimatum upućen Kraljevini Srbiji ikada. Svojim znanjem, pronicljivošću i neverovatnom sposobnošću da oseti šta treba srpskoj ekonomiji, dr Paču je imao glavnu ulogu u finansiranju balkanskih i Prvog svetskog rata. Kao samouki …

Opširnije »

Odbrana Beograda do poslednjeg daha

U pokušajima da pređu Savu i Dunav i osvoje Beograd koji su godinu dana svirepo bombardovali, dvadesetostruko moćnijem neprijatelju, austrougarskim i nemačkim vojnicima, suprotstavili su se delovi srpske vojske koji su golim životima branili grad. Nakon tri dana Beograd je pao, ali će, zahvaljujući svojim braniocima, zauvek nositi orden Legije časti kao jedan od pet gradova na svetu sa ovakvim …

Opširnije »

Prva noć Velikog rata i zloglasni monitor Bodrog

Prvi svetski rat počeo je napadom na Beograd. Već iste noći po objavi rata, pala je prva žrtva, a sa zloglasnog ratnog monitora Bodrog, koji je iz pravca Zemuna, u senci Kalemegdana, skliznuo u Savu, ispaljene su prve topovske salve na Beograd. Iako je 2005. proglašen za kulturno dobro, niko nije vodio računa o Bodrogu. Danas služi kao pristan na …

Opširnije »